Słownik

Z Miejscowości
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Mały Słownik Pojęć.

A[edytuj | edytuj kod]

Aglomeracja miejska – jednostka morfologiczna tworząca spójny zespół wzajemnie powiązanych jednostek osadniczych, powstały w wyniku koncentracji zabudowy i zagospodarowania[1].

B[edytuj | edytuj kod]

C[edytuj | edytuj kod]

D[edytuj | edytuj kod]

Dom – przystosowane przez człowieka pod względem konstrukcyjnym i użytkowym miejsce, przeznaczone do celów mieszkalnych. Współcześnie domem człowieka są: mieszkanie w bloku lub domu wielorodzinnym, dom jednorodzinny, dom dziecka, dom spokojnej starości itp.

E[edytuj | edytuj kod]

Ekowioska – wspólnota intencjonalna dążąca w kierunku zrównoważonego rozwoju społecznego, ekonomicznego i ekologicznego. Zwykle ich liczebność to 50–150 osób. Większe ekowioski, do 2000 mieszkańców, składają się z sieci mniejszych wspólnot współpracujących ze sobą.

F[edytuj | edytuj kod]

G[edytuj | edytuj kod]

Gajówka – budynek, zazwyczaj położony w lesie, pełniący funkcję mieszkania służbowego dla funkcjonariuszy pomocniczej Służby Leśnej – podleśniczych lub gajowych.
Gmina miejska - Zgodnie z aktualnym podziałem administracyjnym Polski gminy o statusie miasta obejmują wyłącznie dane miasto w jego granicach administracyjnych.
Gmina wiejska - gmina, na której terytorium nie znajduje się miasto, co nie wyklucza jednak możliwości istnienia siedziby gminy w sąsiadującym mieście.
Gmina wiejsko-miejska - gmina, w skład której wchodzi miasto oraz wsie.

H[edytuj | edytuj kod]

I[edytuj | edytuj kod]

J[edytuj | edytuj kod]

Jezioro – naturalny śródlądowy zbiornik wodny, którego występowanie uwarunkowane jest istnieniem zagłębienia (misy jeziornej), w którym mogą gromadzić się wody powierzchniowe, oraz zasilaniem przewyższającym straty wody wskutek parowania lub odpływu.

K[edytuj | edytuj kod]

Kolonia – w polskim prawie jednostka osadnicza powstała w wyniku ekspansji miejscowości na terenach oddalonych od wcześniej istniejącej zabudowy, w szczególności kolonia miasta lub wsi[1]. Na Warmii, Mazurach i Pomorzu często określana mianem wybudowanie (powstawały głównie po separacji gruntów wiejskich).

L[edytuj | edytuj kod]

Leśniczówka – budynek służący za mieszkanie leśniczemu i będący jednocześnie siedzibą leśnictwa.

Linia Kolejowa -

Ł[edytuj | edytuj kod]

M[edytuj | edytuj kod]

Miasto - historycznie ukształtowana jednostka osadnicza charakteryzująca się dużą intensywnością zabudowy, małą ilością terenów rolniczych, ludnością pracującą poza rolnictwem (w przemyśle lub w usługach) prowadzącą miejski styl życia.W różnych państwach kryteria miejskości są różne, najczęściej są to kryteria ludnościowe bądź administracyjnoprawne.

Majątek ziemski, dobra, rzadziej folwark – rolne lub rolno-przemysłowe przedsiębiorstwo o dużej powierzchni (z reguły powyżej 50 hektarów gruntów ornych) stanowiące całość. Głównie własność szlachecka, kościelna i królewska[1].

N[edytuj | edytuj kod]

O[edytuj | edytuj kod]

Osada - według ustawy o urzędowych nazwach miejscowości i obiektów fizjograficznych, osada to niewielka jednostka osadnicza na terenie wiejskim o odmiennym (wyróżniającym się) charakterze zabudowy albo zamieszkana przez ludność związaną z określonym miejscem lub rodzajem pracy, w szczególności: osada młyńska, osada leśna, osada rybacka, osada kolejowa, osada po byłym państwowym gospodarstwie rolnym.

Osada kolejowa to osiedle lub miasto powstałe wokół stacji kolei lub na skrzyżowaniu dróg kolejowych. Przykładami takich miejscowości są Karsznice, Stacja Małogoszcz, Krzyż Wielkopolski i Zbąszynek w Polsce, a zagranicą np. Langå w Danii czy Nampa w USA.

P[edytuj | edytuj kod]

Przysiółek – skupisko kilku gospodarstw położonych poza zabudową, mogące stanowić integralną część wsi.

R[edytuj | edytuj kod]

S[edytuj | edytuj kod]

T[edytuj | edytuj kod]

Towarzystwo - zaczątek wsi - rodzaj związku, jaki zawiązywali włościanie w Królestwie Polskim, którzy kupili grunty rolne odłączone od majątku ziemskiego, na raty za pośrednictwem Banku Ziemskiego Włościańskiego w Warszawie.

W[edytuj | edytuj kod]

Wieś – jednostka osadnicza o zwartej, skupionej, lub rozproszonej zabudowie i istniejących funkcjach rolniczych, lub związanych z nimi usługowych lub turystycznych, nieposiadająca praw miejskich lub statusu miasta.

Wysiółek – przysiółek powstały wskutek przeniesienia się kilku gospodarstw poza zwartą zabudowę wsi, w obrębie jednak zwartego obszaru użytków rolnych należących do jednej wsi.

Wieś królewska -

U[edytuj | edytuj kod]

Z[edytuj | edytuj kod]

Zarębek – dawna jednostka osadnicza powstająca w lesie, z dala od już zabudowanych terenów. Zarębki stanowiły po prostu polanę otrzymaną najczęściej przez wyrąb, czasami przez cyrhlenie, na której budowano domy i uprawiano pole. Z czasem, w wyniku rozrastania się, niektóre z zarębków połączyły się z resztą wsi, czasami jednak ukształtowanie terenu to uniemożliwiało i nadal istnieją zarębki znajdujące się na polanach, z dala od zabudowanych terenów.

Zaścianek – wieś lub część wsi zamieszkana przez ubogą szlachtę, nieposiadającą chłopów i własnoręcznie uprawiającą swoją ziemię.